BİLGİ KARTLARI · 2. ÜNİTE · 1. KONU
Teknoloji ve İnsan Hayatı
Bilgi kartları
0 / 18 BİLİNİYOR
SORU
Tekrar çalışıyorsun
İlerlemen bu cihazda saklanır.
Teknoloji yalnızca bu çağa ait yeni bir olgu mudur?
Hayır. Kelime Antik Yunan'daki tekhne kelimesine dayanır ve teknik kelimesiyle birlikte düşünülür.
Kavram: TEKHNE
Tekhne kelimesi hangi iki anlamı taşır?
"Aletheia" yani açığa çıkarma ve "poiesis" yani sanatsal üretim.
Kavram: TEKHNE
İnsan neden tekniğe başvurur?
Doğa karşısında eksik kaldığı ve zorlandığı yerde sınırlarını aşmak için.
Kavram: TEKNİK
Makineleşme üretimi nasıl değiştirdi?
Bedensel iş gücünden makinelerle üretime geçildi. Üretim hızlandı ve verim arttı ama insan emeğine duyulan ihtiyaç azaldı.
Kavram: MAKİNELEŞME
Montaj hattı ve seri üretim hangi aşamada ortaya çıktı?
Endüstri 2.0'da. Bu aşamada elektrik üretime girdi ve hammadde ihtiyacı arttı.
Kavram: MAKİNELEŞME
Makinelerin kendi kendine karar verebilmesi hangi aşamanın özelliğidir?
Endüstri 4.0'ın. Bu aşamada yapay zekâ kullanılmaya başlandı ve "akıllı fabrikalar" kuruldu.
Kavram: TEKNOLOJİ
Teknolojiye eleştirel bakış neden doğdu?
Tüketim durmadan teşvik edildi, hayatın amacı hazza indirgendi ama insanlar yine de mutlu olamadı. Doğal dengenin bozulması, nükleer tehdit ve yeni hastalıklar da sorgulamayı artırdı.
Kavram: TEKNOLOJİ
Teknoloji zaman ve mekân algımızı nasıl değiştirir?
İletişim ve ulaşımda sınırları büyük ölçüde kaldırır. Dünyanın öbür ucundaki haberi anında okur, yolda giderken bir kitabı sesli dinlersin.
Kavram: ZAMAN VE MEKÂN ALGISI
Bilgiye bu kadar kolay ulaşmanın bir sakıncası var mı?
Var. Bilginin güvenilirliği, geçerliliği ve doğruluğu tartışılır hâle geldi; genel ağdaki her bilgi doğru değildir.
Kavram: TEKNOLOJİ
Bilim ile teknoloji arasında nasıl bir ilişki vardır?
Birbirini besleyen bir ilişki. Elektromanyetik dalgaların keşfi iletişim teknolojilerini doğurdu; mikroskop gibi araçlar da yeni keşifleri mümkün kıldı.
Kavram: TEKNOLOJİ
"Yeni model çıkar çıkmaz alırım; her teknik ayrıntı beni heyecanlandırır." Bu tutum hangisine uyar?
Teknofiliye. Teknolojiye aşırı düşkünlük, farkında olmadan insanın teknoloji tarafından kuşatılmasına yol açar.
Kavram: TEKNOFİLİ
Teknolojik anarşi teknolojik gelişmeyi hangi amaçlarla destekler?
Güç kazanmak, zenginleşmek ve doğayı kontrol altına almak için. 19. yüzyıl Batı sanayileşmesine egemen olan düşüncedir.
Kavram: TEKNOLOJİK ANARŞİ
Uygun teknoloji ile teknofobi arasındaki fark nedir?
Teknofobi teknolojiden korkar ve onu reddeder. Uygun teknoloji ise reddetmez; teknolojiye teslim olmadan önce amaçları ve değerleri sorgular.
Kavram: UYGUN TEKNOLOJİ
Bir problemin ontolojik mi aksiyolojik mi olduğunu nasıl ayırt edersin?
Varlık, varoluş ve gerçeklik algısıyla ilgiliyse ontolojik; değer, seçim ve eylemle ilgiliyse aksiyolojiktir.
Kavram: ONTOLOJİK PROBLEM
"Öğretmenim, ben şu an sınıftayım ama sizi görmüyor, duymuyorum. (...) aslında burada değilim." Ali neyi anlatıyor?
Bedeni sınıfta olduğu hâlde zihninin oyunda olduğunu, dersle bağının koptuğunu. Teknolojinin yol açtığı olumsuz sonuçlardan hangisini yaşadığını gerekçesiyle sen belirle.
Kavram: TEKNOLOJİ
Kolaylık ve konfor arzusu hangi probleme yol açar?
Değerlerin tahribatına. Bunun sonucu yozlaşmadır; bu, aksiyolojik bir problemdir.
Kavram: AKSİYOLOJİK PROBLEM
Teknofilide teknolojinin insan üzerindeki kontrolü nasıl başlar?
İnsanın mekanik zekâlardan ve teknik kurnazlıklardan hoşnut olmasıyla. Bilinçsizce kurulan bu bağ insanı teknolojinin kuşatmasına açık hâle getirir.
Kavram: TEKNOFİLİ
Teknoloji neden yapay bir beceri olarak tanımlanabilir?
Bedenimizle ve zihnimizle yapamadığımız işlerde yeteneklerimizi sürdürdüğü için. İnsan gücünün yetmediği yerde teknik aletler yapmasaydı bu çağa ulaşamazdı.
Kavram: TEKNİK